De Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond (KNSB) is een Nederlandse schaatsorganisatie, opgericht op 17 september 1882. De organisatie overkoepelt de diverse schaatsdisciplines in Nederland, waaronder volgens de KNSB zelf: inlineskaten, kunstrijden, langebaan/kortebaan, marathon, schoonrijden, shorttrack en schaatsen op natuurijs. Bij de bond zijn ongeveer 760 schaatsverenigingen en 8 gewesten aangesloten. Het kantoor van de KNSB was tot december 2012 gevestigd in de gemeente Amersfoort. Daarna werd de huidige vestiging in Utrecht in gebruik genomen.
Geschiedenis Na de voorbereidende vergadering op 25 juni te Utrecht vond de Constituerende vergadering van de Nederlandsche Schaatsenrijdersbond plaats op 17 september 1882 in het Odeon te Amsterdam op initiatief van diverse ijsverenigingen en ijsclubs uit die tijd. Aanwezig bij de oprichtingsvergadering waren vertegenwoordigers van de Amsterdamse IJsclub, de Amsterdamsche Skating club, de IJsvereniging Groningen, de IJsclub voor Haarlem en Omstreken, de IJsvereniging Heerenveen (later Thialf), IJsclub Kralingen en Omstreken, de IJsclub te Leeuwarden, de Leidse studenten IJsclub uit Leiden, de Vereeniging voor Volksvermakelijkheden te Steenwijk en de IJsclub Winsumer IJsbaan. Tot leden van het eerste bestuur werden voorgedragen:
M.J. Waller, voorzitter, vertegenwoordiger van de Amsterdamsche Skating club mr. S. Salverda, vice-voorzitter, vertegenwoordiger van de IJsclub te Leeuwarden J.J. van Vollenhoven, penningmeester, vertegenwoordiger van de IJsclub Kralingen en Omstreken J. van Buttingha Wichers, eerste secretaris, vertegenwoordiger van de Leidse studenten IJsclub G. baron de Salis, tweede secretaris mr. M. Mzn. van Heloma, commissaris, vertegenwoordiger van de IJsvereniging Heerenveen H.J. Diephuis, commissaris
In de eerste Algemene Vergadering van de bond, op 3 december 1882, vond de benoeming van de voorgedragen personen tot het officiële bestuur plaats, met uitzondering van de heer Diephuis. Vanaf het begin heeft de bond zich in haar toen vastgestelde statuten o.a. ten doel gesteld om: het schaatsenrijden te bevorderen en aan te moedigen; het organiseren van internationale wedstrijden op schaatsen in Nederland; het deelnemen aan internationale wedstrijden op schaatsen in het buitenland.
Koninklijk In 1900 aanvaardde koningin Wilhelmina het beschermvrouwschap van de bond, mogelijk geïnspireerd door haar halfbroer Prins Alexander van Oranje-Nassau (1851-1884), die nauwe banden had met de Engelse schaatsbond, de National Skating Association of Great-Britain te Grantchester, waar een challenge-cup naar hem vernoemd was. Ter ere van het 40-jarige bestaan in het najaar van 1922 verleende koningin Wilhelmina het predicaat koninklijk aan de bond. Burgemeester Lucas Bolsius van Amersfoort overhandigde in 2011 op het bondsbureau namens de koningin Beatrix een document met de toezegging dat de bond tot 2036 koninklijk blijft.
Structuur De KNSB kent 8 gewesten, namelijk: Groningen Friesland Drenthe Overijssel Gelderland Noord-Holland/Utrecht Zuid-Holland Noord-Brabant/Limburg/Zeeland Deze gewesten staan niet direct onder leiding van de KNSB, maar ze moeten zich wel aan de gestelde regels houden. In de algemene ledenvergadering (de ledenraad) worden beleidsplannen van het Bestuur goedgekeurd. Binnen de KNSB bestaan 8 zogenaamde secties: langebaan en kortebaan (supersprint) shorttrack marathon kunstrijden inline-skaten natuurijs recreatief skaten schoonrijden
Aan het hoofd van elke discipline (sectie) staat het sectiebestuur, dat verantwoordelijk is voor het goed verlopen van wedstrijdactiviteiten binnen de desbetreffende discipline.
Ledenraad De bondsraad bestaat uit een vertegenwoordiger van elk gewest en sectiebestuur. Deze raad is het adviesorgaan voor de Algemene Ledenvergadering. Zij beoordeelt het jaarplan, begroting, jaarverslag, jaarrekening en de reglementswijzigingen. Het algemeen bestuur kan voor uitvoering van bepaalde taken commissies benoemen, waaronder op dit moment een medische commissie. Voor de Olympische disciplines Langebaan en Shortrack is er tevens een Topsportcommissie, benoemd door het bestuur. De taak van deze commissies is met name beleidsvoorbereidend en uitvoerend.
Op 5 november 2015 liet de KNSB weten flink te zullen gaan bezuinigen vanwege teruglopende sponsorgelden en subsidies waardoor vijftien medewerkers op het bondsbureau vertrokkenKNSB gaat fors bezuinigen NOS, 5 november 2015. Gearchiveerd op 1 oktober 2022.. Daarbij is er in 2014/2015 en 2015/2016 ruim 3,5 miljoen euro bespaard op de eigen organisatie om de begroting in twee jaar terug te brengen van 16,5 miljoen naar 12 miljoen euro. Daarnaast werkt de KNSB met een sterk verlaagd premiestelsel (van 1,2 naar 0,6 miljoen euro) en een nieuw licentiemodel voor professionele schaatsteams. De teams moeten 100.000 euro voor een minder waardevolle licentie neertellen en er gaat een streep door de bijdrage van 200.000 euro voor talentontwikkeling bij de gewesten. De ledenraad gaat zich nu buigen over de voorstellen die zijn afgewezen door de partijenBezuinigingen verscheuren schaatswereld NOS, 29 september 2016. Gearchiveerd op 1 oktober 2022.. Met de convenantgroep volgde intensief overleg, maar het struikelpunt op 25 oktober 2016 in de onderhandelingen was echter de contractperiode die de KNSB maar voor één jaar wil vastleggen, maar de partijen ook in het olympisch seizoen 2017-2018Schaatsrel naar kookpunt, staking nog steeds mogelijk NOS, 25 oktober 2016. Gearchiveerd op 30 juni 2022..
Voorzitter Op 31 maart 2009 werd bekendgemaakt dat oud-vakbondsman Doekle Terpstra is voorgedragen als nieuwe voorzitter van de KNSB. Op 27 juni 2009 werd hij formeel door het bondscongres gekozen. Tijdens zijn voorzitterschap moest in samenspraak met de NOC*NSF geadviseerd worden over een nieuwe schaatshal, in de vorm van een Centrum voor Topsport en Onderwijs, waar als enige in Nederland grote internationale schaatstoernooien gehouden mogen worden. Uit de plannen voor de Icedôme in Almere, Thialf in Heerenveen en Transportium bij Zoetermeer, werd gekozen voor de locatie in Flevoland. In 2013 kwam hij onder vuur te liggen, mede omdat de schaatsbond niet meer de organisatie op zich wilde nemen van een wereldbekerwedstrijd in Heerenveen, die daardoor naar Astana in Kazachstan verplaatst werd. Op 28 augustus 2013 besloot de ledenraad unaniem het vertrouwen in hem uit te spreken. Dit kwam op kritiek te staan van Sven Kramer, lid van die raad maar bij de stemming niet aanwezig, die het omschreef als een gemiste kans om hem weg te sturen. Terpstra noemde de kritiek van Kramer "een kampioen onwaardig". Desondanks vroeg hij de volgende dag de ledenraad in een open brief hem per direct te ontslaan als voorzitter. Op 3 september 2013 werd hij formeel ontslagen.
Categorieën Schaatsers worden bij langebaan, marathonschaatsen en shorttrack door de KNSB ingedeeld in verschillende categorieën op basis van leeftijd. Als peildatum voor leeftijden geldt 1 juli voorafgaande aan het betreffende schaatsseizoen. De indeling is als volgt:
Pupillen F: t/m 7 jaar Pupillen E: 8 jaar Pupillen D: 9 jaar Pupillen C: 10 jaar Pupillen B: 11 jaar Pupillen A: 12 jaar Junioren C: 13 en 14 jaar Junioren B: 15 en 16 jaar Junioren A: 17 en 18 jaar Neo-Senioren: 19 t/m 22 jaar Senioren: 23 t/m 38 jaar Masters: 39 jaar en ouder
In het inline-skaten zijn de wedstrijdcategorieën ingedeeld op basis van leeftijd. Het geboortejaar is bepalend voor de wedstrijdcategorie waarin je het wedstrijdseizoen gaat uitkomen. Als peildatum voor leeftijden geldt 1 januari voorafgaande aan het betreffende inline-skate-seizoen.
Pupillen 4: 6 jaar en jonger Pupillen 3: 7 en 8 jaar Pupillen 2: 9 en 10 jaar Pupillen 1: 11 en 12 jaar Cadetten: 13 en 14 jaar Junioren B: 15 en 16 jaar Junioren A: 17 en 18 jaar Senioren: 19 t/m 39 jaar Masters: 40 jaar en ouder
Ereleden In haar begin periode is er veel werk verzet door de bestuursleden. In die periode werden de volgende bestuursleden tot Erelid benoemd tijdens de Algemene Vergadering (AV) van de Bond:
H. Kolff, in de AV van 1892. E.L. Graaf van Limburg Stirum, in de AV van 1893. Mr. B. van Eeten, in de AV van 1904.
Het huidige KNSB Erelidmaatschap betreft een onderscheiding van de KNSB zoals beschreven in de statuten van de KNSB onder artikel 20Statuten KNSB, versie 11 december 2004, artikel 20 Tot op heden zijn er de volgende Nederlandse (kunst)schaats(st)ers onderscheiden tot erelid:Decoratiestelsel Koninklijke Nederlandse Schaatsenrijders Bond, versie 5 juli 2018 Langebaanschaatsster Atje Keulen-Deelstra Kunstrijdster Sjoukje Dijkstra Langebaanschaatser Kees Verkerk Langebaanschaatser Ard Schenk Langebaanschaatser Rintje Ritsma Langebaanschaatsster Marianne Timmer Langebaanschaatser Henk van der Grift
Ledenaantallen Hieronder de ontwikkeling van het ledenaantal en het aantal verenigingen:Ledentallen, NOC*NSF. Gearchiveerd op 27 augustus 2019. Jaar Ledenaantal Verenigingen20196432018649201740.265 652201635.685 660 2015 34.387* 683 2014 80.341 710 2013 95.810 727 2012 91.539 724 2011 118.680 734 2010 73.427 729 2009 43.432 740 2008 56.902 740 2007 149.920 738 2006 152.384 729 2005 161.673 756 2004 164.111 755 2003 170.701 741 2002 168.532 757 2001 758 1999 162.696 767 1996 153.281 758 1993 146.796 1990 138.974 1987 141.293 1984 134.988 1981 111.652 1978 160.000 1969 182.075 1950 144.360 1930 30.000 1910 17.000 1907 271906 261905 251904 241903 241902 241901 241900 291899 271898 271897 281896 281895 271894 241893 241892 231891 231890 241889 241888 201887 191886 191885 221884 211883 191882 15 * De Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond meldt sinds 2015 geen leden van natuurijsclubs meer aan, de cijfers van 2014 en 2015 van de KNSB kunnen daarom niet met elkaar vergeleken worden.
Zie ook Jeugdschaatsen Gedenkboek van den Nederlandschen Schaatsenrijdersbond 1882 – 1907 door Dr. J.A.Schutter, 1e secretaris, uitgave Typ.Drukkerij "De Phoenix" Nijmegen.
Externe link Officiële website
Noten
Categorie:Adviesorgaan Categorie:Schaatsen in Nederland Categorie:Schaatsbond Schaatsen